قیمت نفت خام که در ماهای اخیر به دلیل کشمکش طرف عرضه و تقاضا دائم در حال نوسان است به دلیل نگرانی از کاهش تقاضا همچنان در حال کاهش است. قیمت نفت در روز جمعه به دلیل نقدینگی ناچیز بازار، 2 درصد کاهش یافت و هفتهای را که با نگرانیها در مورد تقاضای چین و چانهزنی بر سر سقف قیمتی غرب برای نفت روسیه مشخص شد، به پایان رسید. روند هفتگی قیمت نفت نزولی بود به طوری که قیمت نفت برنت نسبت به هفته گذشته 4.13 درصد افت کرد و به قیمت 83.88 دلار به ازای هر بشکه رسید. قیمت نفت وست تگزاس نیز با 4.5 درصد کاهش به قیمت 76.53 دلار به ازای هر بشکه رسید. بهای معاملات آتی نفت برنت 1.71 دلار یا 2 درصد کاهش یافت و به 83.63 دلار در هر بشکه مبادله شد که برخی از رشدهای قبلی را کاهش داد. بازار نفت برای سومین هفته متوالی روند نزولی خود را حفظ کرد.
شکل1. قیمت نفت برنت برای سومین هفته متوالی کاهش یافت.
قیمت آتی نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا (WTI) ۱.۶۶ دلار یا ۲.۱ درصد کاهش یافت و به ۷۶.۲۸ دلار در هر بشکه رسید. روز پنجشنبه به دلیل تعطیلات روز شکرگزاری ایالات متحده تسویه حساب WTI وجود نداشت و حجم معاملات همچنان پایین بود. ساختار بازار برنت و WTI نشان میدهد که تقاضای کنونی در حال کاهش است و نگرانی ها از کاهش تقاضا زیاد است.
نگرانی از کاهش تقاضا
مهم ترین دلیل برای کاهش قیمت نفت خام در هفته های اخیر رکورد تعداد ابتلا جدید ویروس کووید-19 در کشور چین بزرگترین وارد کننده نفت خام جهان است که عزم مقامات محلی برای حفظ سیاست سختگیرانه این کشور موسوم به کووید صفر را سخت تر و نگرانی ها از کاهش تقاضا برای نفت خام را افزایش داد.
عدم توافق اتحادیه اروپا در اعمال سقف بر نفت خام روسیه
به گفته دیپلمات های اتحادیه اروپا، نشست نمایندگان دولت اتحادیه اروپا که قرار بود عصر جمعه برای بحث درباره پیشنهاد گروه هفت برای محدود کردن قیمت نفت از طریق دریا برگزار شود، لغو شد. یکی از دیپلماتها در این راستا گفت که همگرایی کافی بین اعضا وجود نداشت. روز پنجشنبه 25 نوامبر، دولتهای اتحادیه اروپا در سطحی تقسیم شدند که در آن قیمت نفت روسیه را محدود کنند تا توانایی مسکو برای پرداخت هزینه جنگ خود در اوکراین را بدون ایجاد شوک عرضه جهانی نفت محدود کنند. این سقف قرار است از 5 دسامبر لازم الاجرا شود. ایده این سقف این است که شرکتهای کشتیرانی و بیمه را از جابجایی محمولههای نفت خام روسیه در سراسر جهان منع کند، مگر اینکه به قیمتی کمتر از قیمت تعیینشده توسط کشورهای گروه هفت و متحدانش فروخته شود. از آنجایی که شرکتهای مهم کشتیرانی و بیمه جهان در کشورهای G7 مستقر هستند، سقف قیمت فروش نفت خام روسیه – بزرگترین کالای صادراتی این کشور که حدود 10 درصد از عرضه جهانی را به خود اختصاص میدهد شرایط را برای مسکو بسیار دشوار میکند. لهستان، استونی و لیتوانی برای سقف بسیار پایین تر از 65 تا 70 دلار در هر بشکه پیشنهاد شده توسط G7 تلاش می کردند در حالی که یونان، قبرس و مالت برای افزایش سقف یا نوعی جبران خسارت برای از دست دادن تجارت مورد انتظار در بخش حمل و نقل بزرگ خود لابی کردند. دیپلماتهای اتحادیه اروپا که نخواستند نامشان فاش شود، گفتند که مشخص نیست دو طرف چقدر به توافق نزدیک هستند. یکی از دیپلمات های اتحادیه اروپا در آخرین مورد گفت که لهستان، استونی و لیتوانی در تلاش برای پیشی گرفتن از یکدیگر در سرسختی خود در سقف قیمت هستند. وی افزود که لهستان می خواهد توافق سقف قیمت را به بسته جدیدی از تحریم ها علیه روسیه مرتبط کند. در همین حال، مالت، یونان و قبرس از طریق سقف بالاتر، یا غرامت، و در تلاش هستند پول بیشتری را بابت این سقف گذاری دریافت کنند و بنابراین مواضع هنوز بسیار از هم دور هستند و ایالات متحده در هیچ جایی دیده نمی شود که دو طرف را به هم نزدیک کند.